مسعود احمد تهینچ در گفتوگو با استقامت: مذاکره و تفاهم، راهحل وضعیت فعلی افغانستان است
مسعود احمد تهینچ، سخنگوی حزب «جنبش ملی اسلامی افغانستان» به رهبری مارشال عبدالرشید دوستم، تاکید میکند که هیچ نظام و حکومتی بدون پشتوانه تصمیم و اراده مردم، پایداری نخواهد داشت.
به باور او، افغانستان زمانی به ثبات و آرامش پایدار دست خواهد یافت که تمام تصمیمگیریهای کلان ملی، مبتنی بر خواست و اراده آزادانه مردم این سرزمین باشد.
حزب جنبش ملی به رهبری مارشال دوستم، از احزاب تاثیرگذار در معادلات سیاسی افغانستان محسوب میشود که در دو دهه گذشته نقش برجستهای در تحولات کشور ایفا کرده است. در آخرین دوره نظام جمهوریت، آقای دوستم از سوی این حزب و به نمایندگی از قوم ازبک، در مقام معاون اول ریاستجمهوری افغانستان ایفای وظیفه نمود.
خبرنگار «استقامت» در گفتوگوی اختصاصی با آقای تهینچ، محورهای اوضاع جاری افغانستان و راهکارهای برونرفت از بنبست سیاسی کشور را مورد بحث قرار داده است. مشروح این گفتوگو در ادامه میآید:
استقامت: از فرصتی که در اختیار ما قرار دادید، سپاسگزاریم. آقای تهینچ، نخستین پرسش این است که ارزیابی شما از وضعیت سیاسی جاری افغانستان چیست؟
تهینچ: سپاس از شما و همکاران محترمتان. در پاسخ به پرسش شما باید عرض کنم که پس از فروپاشی نظام جمهوریت و روی کار آمدن طالبان، متاسفانه وضعیتی رقم خورد که برخاسته از خواست مردم افغانستان نبود. این تحولات، پیامد مستقیم توافقات دوحه بود. اگر اراده مردم ملاک عمل قرار میگرفت، طبیعتاً وضعیت کنونی به مراتب بهتر میبود و امروز شاهد شکلگیری ساختاری مورد پذیرش جامعه بینالمللی در افغانستان بودیم.
استقامت: به باور شما، استقرار نظامی که مبتنی بر اراده و خواست مردم باشد، چه پیششرطهایی را میطلبد؟
تهینچ: با مطالعه تاریخ معاصر افغانستان، بهویژه چند دهه تحول اخیر، شاهد آن هستیم که متاسفانه به دلیل مداخلات کشورهای خارجی، اراده و خواست مردم نادیده گرفته شد و پیششرطهای مورد نظر شهروندان در عرصه عمل محقق نگردید. در بسیاری از موارد، منافع و اراده امریکا ملاک عمل قرار گرفت. به عنوان نمونه، در انتخابات ریاستجمهوری، با وجودی که اشرف غنی برنده واقعی آرا نبود، اما به دلیل ملاحظات منافع امریکا، خواست مردم کنار گذاشته شد.
پیششرط اصلی برای خروج از این بنبست، انسجام، اتحاد و یکپارچگی تمام جریانهای سیاسی است. مردم باید خود تصمیمگیرنده باشند و اراده آنان حاکم گردد تا بتوان از وضعیت کنونی رهایی یافت.
استقامت: در صورت تحقق گفتوگوهای مستقیم، حزب جنبش ملی چه اولویتهایی را برای افغانستان امروز در دستور کار قرار خواهد داد؟
تهینچ: سیاست هیئت رهبری حزب جنبش ملی اسلامی و شخص مارشال دوستم، در تمام تحولات کشور، همواره با درنظرداشت منافع عالی ملی تعریف شده است. ما در قبال بنبست کنونی که دامنگیر کشور و مردم عزیزمان شده، سیاست روز و برنامههای مشخص و مدونی داریم. این برنامهها از طریق «شورای عالی مقاومت برای نجات افغانستان» تدوین و به مجامع بینالمللی نیز ارائه شده است. متاسفانه تاکنون از سوی طالبان گام عملی در جهت پذیرش خواستهای گروههای سیاسی و اراده مردم برداشته نشده است.
استقامت: آیا شما امکانپذیری مذاکره و گفتوگوهای سازنده را در شرایط فعلی محتمل میدانید؟
تهینچ: ببینید، اکنون توپ در زمین طالبان است. اگر طالبان مدعی هستند که به وطن و کشور عشق میورزند، خواهان تشکیل حکومت همهشمولاند و همهچیز را از منظر مصالح ملی میبینند، باید از این فرصت طلایی برای بقای خود و ثبات کشور استفاده کنند. آنان نباید اجازه دهند که افغانستان، خدای ناکرده، بار دیگر به سمت بحران داخلی سوق داده شود. طالبان اگر صادقانه در پی تعقیب خواستههای برحق مردم باشند، باید در عمل گام بردارند و نشان دهند که حاضرند منافع ملی را بر منافع گروهی ترجیح دهند.
استقامت: یکی از پرسشهای اساسی که همچنان مطرح است، این است که برای حل این بنبست سیاسی، چه روش یا راهکاری کارآمدتر پیشنهاد میشود؟
تهینچ: مردم افغانستان در طول چند دهه، در برابر تجاوز، ظلم، بیعدالتی و زور ایستادهاند؛ مجاهدت کردهاند و شهدای زیادی تقدیم نمودهاند. اراده مردم افغانستان همواره ستودنی بوده است. هرچند در گذشته علیه ظلم و اشغال مبارزات قهرمانانهای صورت گرفت، اما امروز مردم از جنگ خستهاند و به این درک رسیدهاند که جنگ راه حل مشکلات نیست.
راهکار موثر و کارآمد، تنها در گرو مذاکره، تفاهم و همگرایی است. از این مسیر، مردم افغانستان میتوانند در چارچوب یک حکومت مقتدر، مستقل و باثبات، همراه با سایر ملل جهان در افغانستانی آباد و آزاد زندگی کنند. در چنین نظامی، اراده مردم، جایگاه مذاهب، حقوق زنان و دختران، و نقش همه اقشار در پیشرفت و توسعه کشور، به رسمیت شناخته خواهد شد.
استقامت: سپاس از شما
تهینچ: تشکر از شما و همکارانتان
